than-chua-co-goc
Tìm hiểu thế nào là "THÂN chưa có GỐC" ?¶
--------------
Nhiều người tập luyện chia sẻ : Tập đều, thở đúng, thiền cũng lâu rồi… nhưng người vẫn không vững, đứng không chắc, bên trong dễ chao. lý do tại sao?
Lý do có thể có nhiều , nhưng đối với người luyện tập lâu năm mà vẫn cảm thấy như vậy thì có thể là :
" Thân chưa có gốc"
vậy "Gốc" là gì ?
Thái Cực Quyền kinh điển – Võ Nhân Trung "Thập tam thế hành công tâm giải" có viết:
“Kỳ căn tại cước… Hữu bất đắc cơ đắc thế xứ, thân tiện tán loạn, kỳ bệnh tất ư yêu thối cầu chi.”
Dịch nghĩa: Gốc ở chân… Nếu không được cơ được thế, thân liền rối loạn, bệnh tất phải tìm ở eo đùi.
⇒ "Thân tán loạn" chính là biểu hiện của "thân không có gốc" (gốc ở chân không vững). Nếu thiếu căn cơ hạ bàn, thân không đạt "hoàn chỉnh nhất khí" (khí liền một mạch), dẫn đến bệnh tật, không thể dưỡng sinh. Trong nội gia, dưỡng sinh là khí huyết thông suốt, nhưng thiếu gốc thì khí nổi trên, huyết ứ dưới – thân suy yếu, không trường thọ.
Theo quan điểm của Thái Cực quyền, "Gốc" không nằm ở cơ bắp như nhiều người nghĩ. Gốc theo lý luận của Dưỡng Sinh là khả năng để toàn bộ thân – khí – huyết – tinh có chỗ nương ổn định trong cơ thể, mà không cần gồng, không cần điều khiển.
Vậy người có Gốc là
- Thân chịu được trọng lượng của chính mình
- Khí vận hành xong quy về hạ bộ
- Huyết lưu thông êm và giáng tự nhiên
- Tinh được giữ vì cơ thể không phải bù trừ liên tục
Tất cả diễn ra tự nhiên, không ép, không dẫn.
DIỄN GIẢI
----------------
Thân chịu được trọng lượng của chính mình : chính là "Kỳ căn tại cước"
Người có gốc mạnh thì chân phải mạnh, hãy có câu "Cước vi nhất thân chi căn cơ" - Bàn chân là nền móng của toàn thân, là căn cơ của toàn cơ thể
Vậy nên hiểu "chân mạnh" nghĩa là như thế nào?
Chân mạnh là chân giữ được khí và huyết
Nếu chân: Lạnh, Tê, Rỗng, Không tụ lực... và kèm theo hai hiện tượng : Khí không quy nguyên và Huyết không giáng thì có nghĩa là chân đang yếu.
Giải thích:
![➡][image21] Khí không quy nguyên : Khí luôn nổi ở trên ngực, đầu, vai cổ luôn có cảm giác đầy, dưới rỗng, lạnh, yếu. Trong kinh sách gọi là :
"Khí phù ư thượng, hạ vô sở thừa" - dịch nghĩa: khí nổi phía trên, phía dưới không nhận.
![➡][image22] Huyết không giáng : Giáng không có nghĩa là tụt xuống bất thường, mà là vận hành theo trục tự nhiên: gọi là "trên giáng, dưới thừa" Âm dương cân bằng
"Huyết giáng" chính là máu lưu thông êm, không bị dồn ứ ở trên.
Nếu "Huyết không giáng" Máu dễ dồn lên đầu, mặt, áp lực vùng trên tăng vùng dưới thiếu nuôi dưỡng
Thường đi cùng: Mặt đỏ, Đầu nặng, Tay chân lạnh, Chân mau mỏi
Nói chung trong Trung y thì gọi là: "Hạ hư bất thừa thượng" - Dưới hư không nâng được trên.
Nếu hiểu theo góc độ của Nội gia quyền :
Người chân yếu:
+ Phản xạ chậm
+ Mất thăng bằng khi nhắm mắt
+ Dễ mỏi dù cơ không yếu
Người chân mạnh:
+ Ít trượt ngã
+ Đổi hướng mượt
+ Không cần nhìn chân vẫn vững
=> Tập "Thôi thủ hoạt bộ " có thể khắc phục tốt được đã số phần này
![👉][image23] Đây chính là thứ mà nội gia gọi là “căn”.
Y học hiện đại phân biệt rất rõ 4 yếu tố:
+ Muscle strength (sức mạnh cơ)
+ Muscle endurance (độ bền)
+ Tendon elasticity (độ đàn hồi gân)
+ Neuromuscular control (điều khiển thần kinh–cơ)
Chân mạnh thật sự chính là
+ Không cần co tối đa
+ Nhưng duy trì lực lâu
+ Phản hồi nhanh – chính xác
---------------
Khí vận hành xong quy về hạ bộ
Trong Đông y và Đạo gia, khí không phải là một khối năng lượng đứng yên, mà luôn: Sinh ra - Vận hành - Hoàn hồi
Hoàng Đế Nội Kinh mô tả khí như một chu trình sống, không phải một trạng thái.
" Khí giả, nhân chi căn bản dã" - nghĩa là: Khí chính là nền tảng căn bản của con người
Nhưng “căn bản” không có nghĩa là khí phải luôn ở trên,
mà là khí phải đi đúng chu trình sinh–hoá–tàng và quay về "gốc"
"Nguyên khí tàng ư thận"
Vì vậy "Thận" không chỉ là cơ quan, mà là nơi quy tụ – bảo tồn khí
“Hạ bộ” trong câu nói trên không chỉ là bụng dưới., nó bao gồm:
+ Khung chậu
+ Thắt lưng dưới
+ Vùng thận
+ Hệ thống nâng đỡ thân dưới
![👉][image24] Cho nên, khi khí “về hạ”, thực chất là: Hệ thần kinh chuyển sang trạng thái ổn định, cơ thể không còn ở chế độ kích hoạt cao
Trong "Thượng Cổ Thiên Chân Luận" có câu:
"Hô hấp tinh khí, độc lập thủ thần" - nghĩa là Khi hô hấp được điều hòa, tinh và khí không hao tán, thì cơ thể có thể tự đứng vững và tinh thần được giữ yên, không tán loạn.
-----------------
“Huyết lưu thông êm và giáng tự nhiên"
Huyết giáng tự nhiên nghĩa là máu lưu thông theo trục âm dương cân bằng, không bị ứ tắc ở trên (thượng thực) hay thiếu dưỡng ở dưới (hạ hư). Trong dưỡng sinh, huyết phải "êm ái" (không xung đột), giáng nghĩa là chìm xuống tự nhiên qua ý dẫn, giúp toàn thân thư giãn, tránh triệu chứng như mặt đỏ, đầu nặng, tay chân lạnh. Nếu huyết không giáng, cơ thể dễ mệt mỏi, thiếu sức sống, dù luyện tập đều đặn.
--------
Một số cách khắc phục
Tập Trạm trang cơ bản:
đây là cách khắc phục hiệu quả nhưng đòi hỏi lâu dài, kiên nhẫn. Không những thế Trạm Trang có giúp khắc phục rất nhiều vấn đề khác trong cơ thể, tuy nhiên nếu có người có kinh nghiệm hướng dẫn
Phục thức hô hấp:
Phương pháp này hiểu quả nhanh tróng và phù hợp với nhiều người tuy nhiên phương pháp tập Thở bụng cũng cần người có kinh nghiệm chỉ dẫn do có nhiều 'cách chỉ dẫn khác nhau' nên nếu nghiên cứu qua tài liệu dễ loạn... thực hành cách đơn giản nhất của Thở bụng và kiên trì đều đặn cũng có hiệu quả tốt rồi.
Quyền lộ cơ bản: Tập các bài quyền kể cả người yếu và người mạnh đều có hiệu quả tốt. Tuy nhiên nêu chú trọng ý khí lực trong bản thân không nên vì mục tiêu "biểu diễn cho người khác xem" - có gắng luyện quyền cho người khác xem có thể có hiệu quả không tốt
----
Cách kiểm tra "gốc" của mình có ổn hay không : Có thể đứng Trạm trang sẽ thấy ngay, hoặc thử nghiệm theo kiểu hiện đại đứng 1 chân nhắm mắt khoảng 30 giây sẽ tự cảm nhận được .
---
Tổng hợp
![][image25]